Salsamuziek
Salsamuziek is een muziekgenre van Caribische oorsprong, vooral populair in Latijns-Amerikaanse landen.
Salsa is nauw verwant aan andere Zuid-Amerikaanse muziekstijlen zoals merengue, bachata, cumbia, chachacha en de Cubaanse son en bolero (in de stijldanswereld bekend als de rumba). Salsa heeft een specifieke clave, een ritmisch motief waarnaar zowel musici als dansers zich kunnen oriënteren. Op de salsamuziek wordt de salsadans gedanst.
Oorsprong
Over de exacte oorsprong wordt nog wel eens verschillend gedacht. Wel is het duidelijk dat het een muziekstijl is die verschillende Zuid-Amerikaanse muziekstromen combineert. De oudste oorsprong lijkt in ieder geval de son te zijn afkomstig uit Cuba. In de VS ontstonden verschillende Latin-wijken en werd de interesse in Latin-muziek ook steeds groter. Na de Cubaanse revolutie raakte Cuba geïsoleerd en viel weg als grote drijvende kracht achter de diverse Latin-muziekstromingen. Ondertussen nam de Latin-bevolking in de Verenigde Staten, die vooral bestond uit mensen uit Puerto Rico, verder de ontwikkeling van Latin-muziek voor zijn rekening. De muziek die gedurende de jaren '50 werd gemaakt als voorloper waren was vooral de mambo en de bogaloo. Ondertussen werd er ook ge&emul;xperimenteerd met Rock and Roll, Latin Jazz en andere Zuid-Amerikaanse muziek. Hierop ontstond midden jaren '60 in New York muziek die vanaf dat moment pas salsa genoemd zou worden. Dit kwam vooral door de koppeling die gelegd werd met/door het Fania-platenlabel. Wat Motown was voor R&B werd Fania voor de salsa. De eerste plaat van Fania was "Cañonazo" van Johnny Pachego uit 1964 (medeoprichter van Fania samen met Jerry Masucci). Fania organiseerde ook veel live-concerten waarbij de Fania All-stars optraden d.w.z. alle grote solisten van het label. Dit betekende optredens van hun artiesten zoals: Johnny Pachego, Celia Cruz, Ruben Blades, Hector Lavoe, Ray Barretto, Eddie Palmieri en Willie Colon.
De naam salsa is waarschijnlijk afkomstig van de Cubaanse componist Ignacio Pineiro van het Sexteto Nacional (later Septeto Nacional). Pineiro wist verschillende muziekstijlen te combineren om de son naar een hoger niveau te tillen. In 1928 schreef hij een muziekstuk met de titel "Echale salsita". Het verhaal gaat dat hij refereerde naar het Amerikaanse eten, wat volgens hem een sausje nodig had.
Tijdens en na de Fania-jaren ontstonden verschillende stromingen binnen de salsa zoals:
Salsa Romantica, waarbij een enkele (knappe) zanger romantische liederen zingt over de liefde tussen man en vrouw. Muzikaal gezien is deze salsa vaak niet vernieuwend, maar de laatste jaren zijn jonge vertolkers zoals Victor Manuelle en Marc Anthony erin geslaagd ook muzikaal interessante versies hiervan te maken.
Salsa Dura, waarbij in de eigenlijk weer of nog steeds muziek wordt gemaakt volgens het oude Fania-concept maar soms nog swingender en krachtiger.
Timba, de huidige Cubaanse muziekvorm die zich enigszins onafhankelijk van de huidige salsa heeft ontwikkeld en ondertussen een heel erg swingende en aanstekelijke variant vormen.
Ritme
Een set danspassen in een salsadans is onderverdeeld in 8 tellen verdeeld over twee maten van 4 tellen. Omdat de 4e en 8e tel vaak een rust is wordt er vaak op de volgende manier meegeteld: 1, 2, 3.... 5, 6, 7.... Dezelfde tellen worden muzikaal gezien ook wel gegeven als 1 en 2 ... 3 en 4 ..., en wel als één 4/4 maat, wat veel eenvoudiger te begrijpen is.
Salsaband
Een salsaband bestaat meestal uit een uitgebreide combinatie van instrumenten zoals de conga's, timbales, koebel, bongo, guiro, blaasinstrumenten (saxofoons, trompetten, trombones), bas, piano, gitaar en natuurlijk de claves. Moderne bands gebruiken ook wel keyboards.
Bands als het Joe Cuba Sextet waren de eersten die voornamelijk salsamuziek speelden, alhoewel mensen als Tito Puente ook een grote invloed op de salsamuziek hebben gehad. Tito Puente weigerde trouwens zijn muziek als salsa te typeren. Hij sprak liever over mambo of Latin Jazz
Muzikanten
Belangrijke vroege vertolkers van de salsa bij het Fania-label zijn/waren onder meer: Johnny Pacheco, Celia Cruz, Ruben Blades, Hector Lavoe, Ray Barretto, Eddie Palmieri,Willie Colon, Charlie Palmieri, Cheo Feliciano en Pete 'El Conde' Rodriguez.
Vertegenwoordigers van de Salsa Romantica zijn/waren: Oscar d'Leon, Jerry Rivera, Eddie Santiago, Frankie Ruiz, Gilberto Santa Rosa, El Gran Combo, Grupo Gale, Grupo Niche en recent zijn Son by Four, Dark Latin Groove (DLG), Marc Anthony, La India en Victor Manuelle erg populair.
Vertegenwoordigers van de Salsa Dura zijn o.a.: Spanish Harlem Orchestra, Jimmy Bosch, Wayne Gorbea, en La Excelencia.
Vertegenwoordigers van de Timba zijn o.a.: Los Van Van, NG la Banda, Paulito y su Elite, Klimax, La Charanga Habanera, Manolin, El Medico de la Salsa, Bamboleo, Azucar Negra, Maraca, en Manolito y su trabuco
In Europa wordt intussen ook interessante muziek gemaakt door bijvoorbeeld: Salsa Celtica (Cubaanse Salsa Dura uit Schotland), la banda del puerto (timba uit Italië), Gerald y la Ritmica (vernieuwende salsa uit Nederland), Gerardo Rosales (traditionele salsa uit Nederland), Doble Impacto (salsa, merengue, latin uit België/Cuba), Calle Real (timba uit Zweden), en Conexion Latina (Salsa Dura uit Duitsland).
Salsadans
Salsa is een zeer populaire dans van hoofdzakelijk Cubaanse oorsprong. De naam komt van een populair radioprogramma gesponsord door een fabrikant van pikante tomatensaus. Het is ook mooi meegenomen dat de dans meer sensueel - pikanter - is dan de meeste andere Latijns-Amerikaanse dansen en ten onrechte denkt men dikwijls dat de naam daar vandaan komt.
Algemeen
Salsa wordt gedanst op salsamuziek.
Vroeger werd er alleen rechtsvoor gedanst. Maar tegenwoordig zijn er verschillende manieren om Salsa te dansen: Op de eerste tel (op de een; de zogenaamde LA-stijl, ), op de tweede tel (de zogenaamde New York-stijl, nauw verwant aan de Mambo), op de drie (veel Antillianen dansen op de 3) of op de 4e tel (o.a. de Son wordt op de 4e tel gedanst). Maar dit allemaal met linksvoor.
Anders dan de LA-stijl en de New York-stijl salsa, die voor-achterwaarts in een lijn gedanst worden, wordt de Colombiaanse salsa zijwaarts gedanst met een rust op de 2e en de 6e tel.
Salsa is geen statische stijl maar legt de nadruk op beweging. Dat betekent ook dat er geen vaste volgorde is waarin wordt gedanst. De man leidt en bepaalt aan de hand van de muziek de figuren. Er wordt niet over de vloer bewogen maar alles wordt ter plaatse gedanst. Ingewikkelde figuren met de armen zijn typisch voor de salsa. De voeten doen alleen de basispas met enkele beperkte varianten.
Een set danspassen in een salsadans is onderverdeeld in 8 tellen verdeeld over twee maten van 4 tellen. Omdat de 4e en 8e tel vaak een rust is wordt er vaak op de volgende manier meegeteld:
1, 2, 3.... 5, 6, 7....
Dezelfde tellen worden muzikaal gezien ook wel gegeven als
1 en 2 ... 3 en 4 ...,
en wel als één 4/4 maat, wat veel eenvoudiger te begrijpen is.
De salsa wordt gedanst op een ritme van 40/60 maten per minuut (en heeft dus de grootste marge in ritme van alle dansen). Een salsadans wordt opgebouwd uit verschillende figuren.
Driemaal officieel wereldkampioen: Chris Marques & Jaclyn Spencer.
Rueda de Casino
Als de Salsa in een kring wordt gedanst met twee of meer paren, is er sprake van Rueda de Casino, een dansvorm afkomstig uit Cuba. De leider van de Ruedagroep geeft in dat geval met specifieke termen (calls) of handgebaren de figuren aan die de dansers gezamenlijk moeten uitvoeren.
Er zijn enkele honderden figuren voor de Rueda de Casino, maar of en wanneer die worden ingezet, bepaalt de leider op basis van de muziek. Met geroepen termen of met handgebaren geeft hij aan welke figuren de groep moet uitvoeren. Ook hier is dus geen vaste choreografie.
Bron: Wikipedia
|
